Life Style Others

Healthy Mind

မဂၤလာပါရွင့္။
ကြၽန္မကေတာ့ Spiceworks Myanmar မွ မခင္ပြင့္ျဖဴခိုင္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီတစ္ပတ္ ကြၽန္မေရးသားမွ်ေဝေပးခ်င္တဲ့ ေခါင္းစဥ္ေလးကေတာ့ ကြၽန္မတို႔လူသားအားလုံးမွာ ရွိတဲ့ စိတ္ရဲ႕က်န္းမာေရးနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အေၾကာင္းအရာေလးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရးဆိုတာက ဘာလဲ?
ကြၽန္မတို႔ရဲ႕စိတ္ဆိုတာက ကိုင္တြယ္လို႔လည္း မရသလို၊ ထိေတြ႕လို႔လည္း မရႏိုင္ပါဘူး။ သူက ေတြးႏိုင္တယ္။ ေပ်ာ္႐ႊင္ျခင္း၊ ဝမ္းနည္းျခင္း၊ ဝမ္းသာျခင္းေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ စိတ္ဆိုတဲ့အရာက ကိုယ္ခႏၶာႀကီးလို ေနမေကာင္းျခင္းေတြ၊ ဖ်ားနာျခင္းေတြလည္း ရွိေနႏိုင္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ လူမႈပတ္ဝန္းက်င္ကေန ျဖစ္ေပၚလာေသာ ခံစားမႈ၊ အေတြးအေၾကာင္းအရာေတြေၾကာင့္ စိတ္က်န္းမာေရးေတြ ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္ပါတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရးက ဘာေၾကာင့္ အေရးႀကီးလဲ?
ကြၽန္မတို႔လူသားေတြဟာ စိတ္က်န္းမာ၊ ကိုယ္က်န္းမာေနမွ အလုပ္ေတြကို ေကာင္းေကာင္း လုပ္ႏိုင္ကိုင္ႏိုင္၊ ဆုံးျဖတ္တာေတြလည္း ျပတ္သားစြာ လုပ္ႏိုင္၊ အခက္အခဲေတြကိုလည္း ေျဖရွင္းႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စိတ္က်န္းမာမႈရွိရင္ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ႀကီးကလည္း မလိုလားအပ္ေသာ ေရာဂါဘယေတြကိုလည္း ကင္းေဝးႏိုင္မွာ အမွန္ျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ေနထိုင္မႈဘဝမွာလည္း ေပ်ာ္႐ႊင္သာယာဖြယ္ေကာင္းေသာ အရာမ်ားကို ဖန္တီးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔ရဲ႕ လူမႈပတ္ဝန္းက်င္ဘဝမွာ အခက္အခဲျဖစ္ေနေသာ လူမ်ားကိုလည္း ကူညီေျဖရွင္းေပးႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စိတ္ကေနျဖစ္ေပၚလာေသာ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားကိုလည္း ကြၽန္မတို႔ရဲ႕စိတ္ က်န္းမာေနမွ တြန္းလွန္တိုက္ထုတ္ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္လက္ၿပီး စိတ္က်န္းမာေရးေကာင္းေစဖို႔ အေလ့အထမ်ားကိုလည္း အနည္းငယ္ မိတ္ဆက္တင္ျပေပးခ်င္ပါတယ္ရွင့္။
(၁) ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေပးပါ
ကိုယ္ကာယ ေလ့က်င့္ခန္းျဖစ္ေစ၊ စိတ္ခြန္အားျဖစ္ေစေသာ ေလ့က်င့္ခန္းျဖစ္ေစ၊ ေယာဂလုပ္ေပးျခင္းျဖစ္ေစ၊ တရားထိုင္ျခင္းျဖစ္ေစ စသျဖင့္ လုပ္ေပးရန္လိုအပ္ပါတယ္။
(၂) မိတ္ေဆြေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆုံဆက္သြယ္ပါ
ကြၽန္မတို႔ မိတ္ေဆြ၊ သူငယ္ခ်င္းမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္ေျပာဆိုေပးတာဟာလည္း စိတ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။ မိတ္ေဆြေကာင္း၊ သူငယ္ခ်င္းေကာင္းေတြဟာဆိုရင္လည္း စိတ္က်န္းမာေရးအတြက္ ခြန္အားျဖစ္ေစတဲ့ ေဆးေကာင္းတစ္လက္ ျဖစ္ပါတယ္။
(၃) စိတ္ပါဝင္စားတဲ့ အေၾကာင္းအရာ၊ ဝါသနာမ်ားကို ရွာေဖြပါ
စိတ္ကို လန္းဆန္းေစရန္အတြက္ ကြၽန္မတို႔စိတ္က ျဖစ္ေပၚလာေသာ ဝါသနာမ်ားကို ရွာေဖြေလ့လာတာကလည္း စိတ္ရဲ႕ထြက္ေပါက္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဝါသနာပါတဲ့အေၾကာင္းအရာမ်ားကိုပဲ စိတ္ႏွစ္ျမႇဳပ္ၿပီး ႀကိဳးစားေနတဲ့အတြက္ တျခားေသာ စိတ္ဒုကၡေပးမယ့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကလည္း ကင္းေဝးႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
(၄) ေစာေစာအိပ္ပါ
ကြၽန္မတို႔က အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ အိပ္စက္အနားယူခ်ိန္ေတြ အမ်ားစုက ေနာက္က်တတ္ၾကပါတယ္။ ထိုအမ်ားစုထဲမွာ ကြၽန္မဆိုလည္း တစ္ဦးအပါအဝင္ ျဖစ္ပါတယ္။ အိပ္ခ်ိန္ကို ေန႔စဥ္ ၈နာရီ အိပ္စက္အနားယူမယ္ဆို လူတစ္ဦးက ပုံမွန္လုံေလာက္ပါတယ္။ အိပ္ေရးဝမယ္ဆို ကြၽန္မတို႔လူသားေတြဟာ အလုပ္ေတြမွာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တျခားအေၾကာင္းအရာေတြမွာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဦးေႏွာက္ေတြက ဖ်က္လက္တက္ႂကြေနမွာ အမွန္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေကာင္းဆုံးေသာအေလ့အက်င့္ကေတာ့ ေစာေစာအိပ္လို႔ ေစာေစာထတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
(၅) အာဟာရ ျပည့္ဝေသာအစားအစာမ်ားကို စားပါ
ကြၽန္မတို႔ဟာ အသင့္စားသုံးလို႔ရေသာအစားအစာမ်ားကို အရင္ကထက္ ပိုမိုစားသုံးလာၾကတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အစားအေသာက္က စားသုံးဖို႔ ျမန္ဆန္လာေပမယ့္ တစ္ဖက္မွာေတာ့ ဆိုးက်ိဳးေတြလည္း ျဖစ္လာပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္က လိုအပ္လာေသာ အာဟာရမ်ားကိုလည္း မျဖည့္တင္းေပးႏိုင္တဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္တြင္းလႈပ္ရွားေနေသာ အစိတ္အပိုင္းမ်ားအတြက္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ထို႔အတြက္ေၾကာင့္ ကြၽန္မတို႔ဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ အာဟာရ ျပည့္ဝေသာအစားအစာမ်ားကို ေသခ်ာေလ့လာ စားသုံးေစခ်င္ပါတယ္။
(၆) ေဆးလိပ္ႏွင့္ မူးယစ္ေစတတ္ေသာပစၥည္းမ်ားကို ေရွာင္ရွားေပးပါ
ေဆးလိပ္ႏွင့္ အရက္မ်ားသည္လည္း လူေတြကို ဆိုးက်ိဳးမ်ားျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့အတြက္ အတတ္ႏိုင္ဆုံး ေလွ်ာ့ခ်ေပးတာက အေကာင္းဆုံးျဖစ္မယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။
(၇) စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားကို လႊတ္ခ်လိုက္ပါ
မိမိစိတ္ကို အေႏွာင့္အယွက္ေပးေနေသာအရာမ်ား၊ အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ေစေသာအရာမ်ားကို အတတ္ႏိုင္ဆုံး မေတြးမိေအာင္ ေရွာင္ရွားေပးပါ။
(၈) အြန္လိုင္းသုံးျခင္းမ်ားကို နည္းနည္းေလွ်ာ့ခ်ေပးပါ
အင္တာနက္သုံးစြဲျခင္းဟာဆိုရင္ ေကာင္းျခင္းမ်ားလည္း ရွိသလို၊ မသုံးတတ္လွ်င္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားစြာ ရွိပါတယ္။ ထိုအေၾကာင္းအရာေလးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အရင္က ကြၽန္မ‌ေရးသားမွ်ေဝခဲ့ဖူးေသာ Take a break ေခါင္းစဥ္ေလးမွာ ဝင္ေရာက္ဖတ္ရႈလို႔ ရႏိုင္ပါတယ္။ ကြၽန္မတို႔အတြက္ ေကာင္းမြန္ေသာအရာမ်ားကိုသာ အတုယူၿပီး အဆိုးမ်ားကို ေတြ႕ႀကဳံလာပါက ထိုအေၾကာင္းအရာေတြထဲက ျမန္ျမန္ ေရွာင္ထြက္ႏိုင္ၿပီး ေကာင္းမြန္မႈကို ေရာက္ေအာင္သုံးစြဲသင့္ပါတယ္။
(၉) ဂိမ္းကစားေပးပါ
ကြၽန္မတို႔ စိတ္ေလးလံမႈမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ရန္ ဂိမ္းကစားလို႔ ရပါတယ္။ ဦးေႏွာက္နဲ႔ပတ္သက္ေသာ ေရာဂါမ်ားကိုလည္း ဂိမ္းျဖင့္ ကုသတဲ့အေၾကာင္းအရာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဦးေႏွာက္ဖြံ႕ၿဖိဳးရန္အတြက္လည္း ပါပါတယ္။ သို႔ေပမယ့္ အလြန္အက်ဴး ကစားလွ်င္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးျဖစ္ေစႏိုင္တာကိုလည္း သတိျပဳ မွတ္သားေစခ်င္ပါတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရးက ဘာေၾကာင့္ျဖစ္တာလဲ?
စိတ္က်န္းမာေရးက ကြၽန္မတို႔ေနထိုင္မႈ ပတ္ဝန္းက်င္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာေတြလည္းရွိပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ မိသားစုတစ္စုမွာ နာတာရွည္ေရာဂါတစ္ခု ခံစားေနရေသာလူမ်ားလည္း ျဖစ္ပြားႏိုင္သလို၊ ကေလးဘဝေတြမွာ အႏိုင္က်င့္၊ လ်စ္လ်ဴရႈခံရတဲ့အေၾကာင္းအရာေတြမွာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရးကို ျဖစ္ေစေသာ အေလ့အထမ်ား
တစ္ခါတေလ ကြၽန္မတို႔ကိုယ္တိုင္ေတာင္ သတိမမူမိဘဲ ျဖစ္ပ်က္သြားေသာ အေလ့အထမ်ားလည္း ရွိပါတယ္။
(၁) ခႏၶာကိုယ္ လႈပ္ရွားမႈမရွိျခင္း
(၂) အသင့္စား အစားအစာမ်ားကို စားသုံးျခင္း
(၃) ဖုန္းအသုံးမ်ားျခင္း
(၄) ကိုယ္ေနဟန္ထား မမွန္ျခင္း
စသည္တို႔႔ ျဖစ္ပါတယ္။

ကြၽန္မ ယေန႔ေရးသားမွ်ေဝေပးခဲ့ေသာ စိတ္က်န္းမာေရးေခါင္းစဥ္ေလးကို ဖတ္ရႈၿပီး အားလုံးလည္း ဗဟုသုတတစ္ခုခု ရခဲ့မယ္ဆိုရင္ ကြၽန္မဝမ္းသာပါတယ္ရွင့္။ စာဖတ္ပရိသတ္အေပါင္းလည္း စိတ္ဓာတ္ႀကံ့ခိုင္သန္စြမ္းၿပီး သူတစ္ပါးကို စိတ္ခြန္အားေပးႏိုင္ေသာ လူသားမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ၾကပါေစလို႔ ဆုေတာင္းရင္း ကြၽန္မဘေလာ့ဂ္ေလးကို ဒီမွာပဲ အဆုံးသတ္လိုက္ပါတယ္ရွင့္။ သာယာေသာ ေန႔ရက္ေလးမ်ားကို ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ၾကပါေစရွင့္။

Hello

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *